Jak bronić, czyli o sposobach organizacji gry defensywnej

rok temu Jak bronić, czyli o sposobach organizacji gry defensywnej
fot. Wikipedia

Na Transfery.info kontynuujemy serię tekstów o tematyce taktycznej. Tym razem bierzemy pod lupę rodzaje obrony w piłce nożnej.

W grze obronnej wyróżnia się dwie podstawowe strategie (zwane również sposobami organizacji w defensywie): obronę indywidualną oraz obronę strefową. Pierwsza z nich zakłada, że każdy z zawodników uczestniczących grze defensywnej odpowiada za konkretnego rywala, w drugiej natomiast gracze są odpowiedzialni za przypisaną im strefę (sektor) boiska. Jest jeszcze strategia pośrednia, o której wypada wspomnieć, tj. łącząca w sobie dwie powyższe strategia obrony kombinowanej, w której część zawodników odpowiada za przydzielonych im rywali, pozostali zaś – za strefy. O ile podział ten nie budzi większych wątpliwości i jest znany – choćby w zarysie – większości kibiców, nie jest on jednak kompletny. Zarówno bowiem przy obronie indywidualnej, jak i strefowej, możemy mieć do czynienia albo z kryciem indywidualnym (1na1), albo strefowym. Miłosz Stępiński posługuje się tutaj sformułowaniem formy obrony. Poniżej formy te zostaną pokrótce przybliżone. 

Obrona indywidualna z kryciem 1na1

Jest to zdecydowanie najprostsza spośród omawianych form obrony. Zawodnicy mają uprzednio przydzielonych do krycia wskazanych rywali i kryją ich przez całą fazę obrony, bez względu na to, w jakiej strefie znajduje się przeciwnik. Innymi słowy, po stracie piłki piłkarz ma za zadanie odnaleźć „swojego” przeciwnika i następnie podążać za nim aż do mementu odzyskania futbolówki. 

Obrona indywidualna z „punktem wejścia w strefę”

Trafnie Miłosz Stępiński wprowadza tutaj sformułowanie punkt wejścia w strefę. Przetłumaczenie bowiem angielskiego man-to-man cover with zonal marking jako obrona indywidualna z kryciem strefowym byłoby bowiem nie tylko mylące, ale również nie oddawałoby istoty tej formy gry defensywnej. Jej założenie jest następujące: wraz ze stratą piłki zawodnicy tej drużyny przejmują do krycia rywali, którzy w momencie utraty futbolówki znajdowali się w tej samej strefie (tj. w najbliższej odległości); następnie podążają zań aż do odzyskania piłki, bez względu na strefę, w jakiej znajduje się dany rywal. 

Obrona strefowa – z kryciem 1na1 oraz z kryciem strefowym

Bodaj najtrudniejszą, a już z pewnością najbardziej podchwytliwą formą organizacji gry obronnej, jest obrona strefowa z kryciem 1na1. Forma ta bywa często intuicyjnie mylona z obroną strefową z kryciem strefowym. Tak różnicę pomiędzy nimi tłumaczy Arrigo Sacchi, który w prowadzonym przez siebie Milanie z powodzeniem wprowadził obronę strefową z kryciem strefowym. Cytowany przez Jonathana Wilsona w Odwróconej piramidzie, tak tłumaczy różnicę między dwoma formami obrony strefowej: Opracowana przez [Nilsa] Liedholma [poprzednika Sacchiego w Milanie – przyp. MJ] strategia krycia nie była tak naprawdę kryciem strefowym. Mój system jest inny. Obowiązek krycia atakującego piłkarza drużyny przechodził z zawodnika na zawodnika, w miarę jak przemieszczał się on pomiędzy poszczególnymi strefami. System Liedholma opierał się wprawdzie na strefach, stanowił on jednak połączenie krycia strefowego z kryciem jeden na jeden. Gracze kryli konkretnych zawodników znajdujących się wewnątrz ich stref.

Obrona strefowa z kryciem 1na1 polega na tym, że zawodnik drużyny broniącej zajmuje w fazie obrony miejsce w określonej strefie, a za punkt odniesienia obiera znajdującego się najbliżej niego (w tej właśnie strefie) rywala oraz piłkę. To, jak w strefie porusza się obrońca, uzależnione jest więc – po pierwsze – od ruchów znajdującego się w niej rywala oraz – po drugie – od tego, gdzie w danym momencie jest piłka. Im bliżej rywala w danej strefie znajdzie się futbolówka, tym krótsze krycie. Kiedy rywal opuści daną strefę, dochodzi do przekazania krycia pomiędzy broniącymi.

Przy obronie strefowej z kryciem strefowym zawodnik zajmuje miejsce w określonej strefie, a punktem odniesienia są dlań pozostali zawodnicy drużyny broniącej (oraz oczywiście piłka). Innymi słowy, każdy z graczy musi być świadomy ustawienia swoich partnerów i kontrolować ich ruchy w trakcie gry. Blok obronny musi zaś funkcjonować jako całość i jako całość przesuwać się za piłką tak wzdłuż, jak i wszerz boiska, do tego w sposób wysoce zsynchronizowany. Zarazem jednak, gdy w danej strefie pojawi się rywal, zawodnik broniący powinien ustawić się w taki sposób, by poza obserwowaniem ruchów kolegów i dostosowywaniem doń swej pozycji, być również gotowym do krycia rywala znajdującego się w jego strefie.

Obrona strefowa z kryciem strefowym wykonaniu Milanu Sacchiego. 

W obronie strefowej z kryciem strefowym – przynajmniej w teorii – blok obronny jest więc bardziej szczelny niż w przypadku obrony strefowej z kryciem 1na1, przy której drużynie atakującej łatwiej jest tworzyć wolne przestrzenie dzięki inteligentnej grze bez piłki, w szczególności zaś poprzez odciąganie broniących na granice poszczególnych stref (w tzw. międzystrefy). 

MATEUSZ JAWORSKI


Literatura:
1. Jens Bangsbo, Birger Peitersen, Defensive soccer tactics, 2001.
2. Miłosz Stępiński, Taktyka współczesnej piłki nożnej, 2008.
3. Jonathan Wilson, Odwrócona piramida, 2008.

ŹRÓDŁO
Transfery.info
TAGI: Włochy Arrigo Sacchi
KOMENTARZE (
0
)
| AKTUALNOŚCI | TRANSFERY | PUBLICYSTYKA | REKLAMA | REDAKCJA | KONTAKT
© 2004-2016 TRANSFERY.INFO. Wszelkie prawa zastrzeżone.